Chiến thuật M.U - Barca: HLV Solskjaer thu được gì từ chuyến "do thám" Nou Camp?

  • Thứ Ba , 09/04/2019 00:00 GTM+7

Thứ Bảy vừa rồi, HLV Ole Gunnar Solskjaer và toàn bộ đội ngũ trợ lý của ông đã tới Nou Camp theo dõi trận đấu giữa Barca với Atletico Madrid, mục đích không gì khác là tìm hiểu lối chơi của đội bóng dưới quyền HLV Ernesto Valverde, chuẩn bị cho trận đấu đêm mai. Câu hỏi là, ông có thể rút ra được những kết luận nào?

Chiến thuật M.U - Barca: HLV Solskjaer thu được gì từ chuyến "do thám" Nou Camp?

Thứ Bảy vừa rồi, HLV Ole Gunnar Solskjaer và toàn bộ đội ngũ trợ lý của ông đã tới Nou Camp theo dõi trận đấu giữa Barca với Atletico Madrid, mục đích không gì khác là tìm hiểu lối chơi của đội bóng dưới quyền HLV Ernesto Valverde, chuẩn bị cho trận đấu đêm mai. Câu hỏi là, ông có thể rút ra được những kết luận nào?

Thực ra đấy là câu hỏi không ai có thể trả lời một cách xác đáng. Những gì Solskjaer phát hiện được từ trận đấu ở Nou Camp chỉ có ông và cùng lắm là thêm các vị trợ lý của ông biết. Nhưng tại sao phải quan tâm Solsa nghĩ gì? Tại sao chúng ta không tự đặt mình vào vị trí của… ông, và thử xem, từ những quan sát của chúng ta về trận đấu ở Nou Camp, chúng ta có thể trả lời những câu hỏi như là Barca tấn công thế nào, phòng ngự ra sao, đâu là những vũ khí nguy hiểm nhất của họ, liệu trong bộ áo giáp của họ có kẽ hở nào không…, như thế nào?

Sơ đồ

Trước hết là câu hỏi về sơ đồ. Nhiều người nói rằng sơ đồ là thứ vớ vẩn nhất trên đời, bởi vì trong một trận đấu vận động không ngừng, không đội nào có thể xếp thành sơ đồ 4-3-3 hay 4-4-2 một cách tuyệt đối cả. Nhưng cũng không hẳn như thế. Nếu so đội bóng với một công trình thì sơ đồ giống như bộ khung mà từ đó các kiến trúc sư sẽ đắp thêm cái này cái kia để tạo thành một sản phẩm như ý. Bộ khung mà yếu thì công trình sẽ thiếu ổn định, thậm chí có thể đổ sụp bất cứ lúc nào. Nếu Guardiola xem sơ đồ là thứ vớ vẩn, thì tại sao ông lại phải đau đầu lựa chọn giữa 4-3-3, 4-2-3-1 hay 3-4-3?

Có thể thấy rất rõ tầm quan trọng của các sơ đồ trong cách Barca vận hành hiện nay. Họ thường xuất phát, trên giấy tờ, với sơ đồ 4-3-3, là sơ đồ về lý thuyết là phục vụ tốt nhất cho ý đồ kiểm soát bóng. Nhưng thực tế thì khi vào trận, Barca liên tục thay đổi sơ đồ cho phù hợp với từng thời điểm và mục đích khác nhau. Khi triển khai bóng, nhất là trước các đội chơi 4-4-2, họ thường chơi 3-4-3: Sergio Busquets sẽ lùi xuống hỗ trợ hai trung vệ triển khai bóng, hai hậu vệ biên dâng cao ngang hàng với các tiền vệ trung tâm, và phía trên là ba tiền đạo. Với cách sắp xếp này, họ có thể dễ dàng đánh bại lớp pressing đầu tiên của đối thủ. Một trong hai trung vệ có thể thoải mái cầm bóng dâng cao, mở ra cơ hội chuyền bóng xuyên tuyến cho các tiền đạo cánh, hay tạo ra thế overload ở khu vực giữa sân.

Barca triển khai bóng với 3-4-3, Busquets lùi về chơi như một trung vệ

Còn khi phòng ngự, một tiền đạo, ở trận gặp Atletico là Coutinho, sẽ lùi xuống, và Barca chuyển sang 4-4-2 giăng ngang. Sơ đồ 4-4-2 giăng ngang được cho là sơ đồ phòng ngự cơ bản nhất, vì các đội bóng chơi với sơ đồ này sẽ có ba tuyến phòng ngự rõ ràng, và khoảng cách giữa các tuyến cũng như các vị trí trong tuyến là không quá lớn, ngoài ra các vị trí không dễ bị xô lệch, do di chuyển đồng bộ trong sơ đồ 4-4-2 là bài tập gần như cơ bản mà mọi cầu thủ đều được học trong ít nhất một giai đoạn nào đó. So với thời Pep Guardiola và Luis Enrique thì rõ ràng việc phòng ngự với sơ đồ 4-4-2 kiểu này có thể xem là một dấu ấn nho nhỏ của Valverde.

Barca tấn công ra sao?

Đấy thực ra là một câu hỏi quá rộng. Tùy từng đối thủ và từng thời điểm, HLV Valverde lại cho đội bóng của mình triển khai những bài tấn công khác nhau. Nhưng cơ bản, ít ra là từ những quan sát mà chúng ta có được từ trận Barca-Atletico, thì họ có hai bài tấn công chính, và cả hai bài, không có gì đáng ngạc nhiên, đều có sự tham gia tích cực của Messi.

Trong bài đầu tiên, Messi sẽ cầm bóng thu hút cầu thủ đối phương, trước khi xẻ chéo sân cho hậu vệ trái Jordi Alba băng lên. Mùa này, có không biết bao nhiêu lần Barca thành công với bài tấn công này. Ở trận gặp Atletico, cơ hội nguy hiểm đầu tiên của trận đấu cũng tới từ một pha phối hợp như thế. Messi chuyền chéo sân cho Alba băng xuống phá bẫy việt vị, đối mặt với thủ môn Oblak, đánh bại thủ môn này, nhưng tiếc là lại đưa bóng dội cột.

Tình huống Messi chuyền bóng cho Alba đối mặt thủ môn của Atletico

Bài thứ hai, vẫn là Messi cầm bóng, nhưng anh sẽ đập nhả với Suarez, rồi dứt điểm, hoặc chọc khe cho một cầu thủ khác, hoặc cho chính Suarez. Vị trí bắt đầu chuyền bóng của Messi có thể là từ cánh, hoặc từ hàng tiền vệ. Nhưng điểm kết thúc của anh thường là khu vực trước vòng 16m50 của đối phương (zone 14). Kết hợp giữa việc Messi thu hút các cầu thủ Atletico về phía mình với việc Suarez đè mặt được trung vệ của họ, khoảng trống cho tiền đạo người Argentina là khá lớn, đủ để anh tính toán hành động tiếp theo.

Pha phối hợp 1-2 giữa Suarez với Messi giúp họ loại bỏ một loạt cầu thủ Atletico và Messi có thể nhận bóng ở khu vực quan trọng nhất mà không có ai kèm

Tất nhiên, Barca vẫn còn nhiều bài tấn công khác, do kiểm soát được khu vực trung lộ và hành lang trong. Ví dụ bên cánh trái, Coutinho có thể nhận bóng từ hành lang trong, thu hút hậu vệ đối phương, rồi chuyền xuống cho Alba. Hoặc anh cũng có thể nhận bóng ở sát đường biên và phối hợp với Alba lúc này đã di chuyển ở hành lang trong như một tiền vệ công. Hay những pha âm thầm xâm nhập vòng cấm theo kiểu "bóng ma" của Ivan Rakitic.

Nhưng tựu trung lại, nguy cơ lớn nhất với hàng thủ Man United vẫn chỉ có thể là Messi. Anh ta có thể vật vờ trong phần lớn thời gian Barca triển khai bóng, nhưng khi khoảng trống và thời cơ xuất hiện, thì đùng một cái, anh trở nên sống động lạ thường.

Messi còn là nhân tố quyết định trong bài chuyển trạng thái nhanh của Barca. Dưới thời HLV Valverde, Barca không cố gắng kiểm soát bóng bằng mọi giá. Đầu hiệp 1 trận gặp Atletico chẳng hạn, họ chỉ kiểm soát có 44% thời lượng bóng lăn. Mục đích là để lôi kéo đội hình của đối thủ lên cao. Mục đích tối thượng là để có thể phản công qua Messi.

Cầu thủ người Argentina là người duy nhất không cần phải nhúc nhích chân tay khi Barca phòng ngự. Nhưng khi Barca cướp được bóng, các tiền vệ sẽ lập tức chuyền lên cho anh, lúc ấy đã bật sang chế độ "quái vật". Trận gặp Atletico, ít nhất hai lần Messi đặt đồng đội vào thế ghi bàn mười mươi với những pha phản công do anh khởi xướng.

Barca phản công qua Messi: Cầu thủ người Argentina sẽ đứng ở khoảng trống phù hợp nhất, sẵn sàng đón những đường chuyền xuyên tuyến từ các hậu vệ khi chuyển trạng thái

Một chi tiết quan trọng nữa trong lối chơi của Barca mà HLV Solskjaer và các cộng sự cũng phải để ý là với Valverde, đội bóng này không phối hợp tam giác nhanh và gọn như dưới thời Pep Guardiola, không có nhiều pha rê bóng như dưới thời Luis Enrique, mà chơi trực diện hơn. Họ sử dụng rất nhiều đường chuyền xuyên tuyến thẳng tới chân của các tiền đạo. Nên các trung vệ của M.U cần phải luôn trong tư thế sẵn sàng cho những pha băng cắt, bởi nếu để có tiền đạo của Barca nhận được bóng và tệ hơn là quay được người lại thì sẽ rất nguy hiểm.

Barca phòng ngự thế nào?

Về cơ bản, Barca phòng ngự với sơ đồ 4-4-2. Hai tiền đạo Suarez và Messi sẽ là tuyến phòng ngự đầu tiên, nhưng chủ yếu chỉ để điều hướng, chứ ít khi gây sức ép thật sự. Người được sử dụng ở vị trí tiền đạo còn lại (Coutinho hay Malcom hay Dembele) sẽ lùi về, hợp với Busquets, Arthur và Rakitic tạo thành tuyến phòng ngự thứ hai, ngay phía trên bộ tứ vệ. Như đã nói, cách phòng ngự này khiến Barca rất khó bị đánh bại, do khoảng cách giữa các tuyến và các vị trí là khá hẹp. Ngoài ra, do được ăn tập với nhau nhiều năm, kỹ năng pressing của các cầu thủ Barca là rất tốt. Họ thường cô lập cầu thủ có bóng của đối phương, buộc anh ta phải có những hành động mạo hiểm, và từ đó cắt bóng.

Barca phòng ngự với 4-4-2

Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, Man United có lẽ không cần phải bận tâm quá nhiều tới việc làm sao khoan thủng được hệ thống 4-4-2 của Barca, vì họ khó mà đẩy được đối thủ vào trạng thái phòng ngự ổn định như thế. Điều United cần làm và có thể làm là cố gắng tìm kiếm những lỗ hổng trong hệ thống của Barca khi họ dâng cao. Tin vui là những khoảng trống ấy không thiếu. Barca mùa này phòng ngự chống phản công khá tệ. Mới đây, họ còn bị Villarreal ghi tới 4 bàn, đa phần từ các tình huống phản công. Atletico vừa rồi cũng có không ít cơ hội từ những pha phản công nhanh, ngay cả trong thế thiếu người.

Mấu chốt để khai thác được lỗ hổng ấy là tiền đạo phải giữ được bóng. Khi Barca hoàn toàn chuyển sang trạng thái tấn công, họ chỉ có hai trung vệ đứng ở gần vạch giữa sân. Khi mất bóng, và đối phương chuyền được lên cho tiền đạo, một trong hai trung vệ sẽ ập vào, còn người còn lại lùi xuống. Nếu tiền đạo kia, Rashford chẳng hạn, giữ được bóng đủ lâu, anh có thể chuyền sang hai bên cho các đồng đội của mình. Hai hậu vệ cánh của Barca lúc đó đã dâng cao, mà các tiền vệ trung tâm của họ đều không đủ nhanh để có thể lùi về được ngay, nên khoảng trống sẽ rất nhiều.

Một trung vệ của Barca (Lenglet) dâng lên áp sát tiền đạo nhận bóng của Atletico (Griezmann). Griezmann đánh bại được Lenglet, trước mặt Saul chỉ còn mỗi Pique

Tuy nhiên, nghe thì rất hấp dẫn, nhưng thực tế là những tình huống như thế chỉ xuất hiện một hoặc hai lần trong trận. Các cầu thủ của United, do đó, phải thật sự sẵn sàng khi cơ hội đến…

Cùng chủ đề